Gan có thể bị tổn thương theo nhiều cách:

• Các tế bào gan có thể bị viêm( ví dụ như viêm gan ).

• Lưu thông có thể bị tắc nghẽn ( ví dụ như chứng cholestasis ).

• Cholesterol hoặc triglycerides có thể tích tụ ( nhiễm mỡ ).

• Máu chảy vào gan có thể làm tế bào bị tổn thương.

• Mô gan có thể bị hư hỏng do hóa chất , hoặc sự xâm nhập của các tế bào bất thường từ các cơ quan khác như tế bào ung thư .

<center>www.shutterstock.com . 311458691</center>

1. Bệnh gan do rượu và xơ gan

a,Lạm dụng rượu

Uống quá nhiều rượu, dù chỉ trong một lần hoặc uống nhiều theo thời gian, có thể gây hại nghiêm trọng cho sức khoẻ và hạnh phúc của bạn. Lạm dụng rượu là nguyên nhân phổ biến gây ra các bệnh về gan. Rượu là chất độc với tế bào gan và có thể gây viêm gan, được gọi là viêm gan do rượu . Trong lạm dụng rượu mãn tính, tích tụ chất béo xảy ra trong tế bào gan ảnh hưởng đến khả năng hoạt động của chúng.

b. Xơ gan

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến xơ gan hóa, trong đó 6 nguyên nhân dưới đây là lí do phổ biến dẫn đến xơ gan hóa:

Viêm gan do virus: Theo các nghiên cứu y học cho rằng, nguyên nhân chính dẫn đến xơ gan hóa là do viêm gan, đặc biệt là viêm gan do virus. Các loại virus thường gặp như A, B, C, D, trong đó virus B và C là 2 loại virus nguy hiểm nhất. Viêm gan B mãn tính có xu hướng phát triển thành xơ gan nếu không được trị liệu.

Viêm gan do rượu: Trong rượu có các chất độc hại đến gan, nếu uống rượu thường xuyên kéo dài sẽ dẫn đến viêm gan từ đó phát triển thành xơ gan hóa.

Viêm gan do chất độc hại: Có nhiều loại chất độc hại có thể hủy hoại tế bào gan dẫn đến xơ gan hóa.• Viêm gan do thuốc: Một số loại thuốc sử dụng trong thời gian dài hoặc sử dụng với nồng độ cao có thể dẫn đến viêm gan độc tính sau đó chuyển biến thành xơ gan hóa.

Viêm tắc đường mật: Bệnh viêm tắc đường mật khiến mật ngấm vào máu, vi khuẩn phát triển gây nhiễm khuẩn máu, từ đó dẫn đến xơ gan mật.

Do suy tim: Khi suy tim, dẫn đến viêm tắc mạch trên gan, khiến máu ứ tại gan, chức năng chuyển hóa rối loạn, gây nên xơ gan.

2. Bệnh gan do thuốc

Tế bào gan có thể trở nên tạm thời bị viêm hoặc bị tổn thương vĩnh viễn do tiếp xúc với thuốc hoặc ma túy. Một số loại thuốc đòi hỏi phải sử dụng quá liều mới gây tổn thương gan trong khi một số bệnh nhân có thể bị tổn thương gan ngay cả khi dùng đúng liều, ví dụ:

• Uống quá nhiều acetaminophen có thể gây suy gan. Đối với bệnh nhân có bệnh gan cơ bản hoặc những người lạm dụng rượu, lều dung hàng ngày rất thấp hoặc có thể chống chỉ định dùng acetaminophen ở những người này.

• Statin là thuốc thông thường được kê toa để kiểm soát mức cholesterol trong máu cao. Ngay cả khi dùng đúng liều, viêm gan có thể xảy ra. Viêm này có thể được phát hiện bằng các xét nghiệm máu-đo enzym gan. Khi ngừng sử dụng thuốc thì các chức năng gan sẽ trở lại bình thường.

• Niacin là một loại thuốc khác dùng để kiểm soát nồng độ cholesterol trong máu cao, nhưng nếu liều dung không phù hợp sẽ dẫn đến viêm gan.

3. Viêm gan và những bệnh khác

a. Viêm gan nhiễm khuẩn

– Viêm gan A là một bệnh nhiễm virus lây lan chủ yếu qua đường ăn uống khi ăn phải một số lượng nhỏ thức ăn chứa virus này. Viêm gan A gây ra chứng viêm cấp tính của gan. Các vắc-xin viêm gan A có thể ngăn ngừa nhiễm trùng này. Rửa tay cẩn thận, đặc biệt là khi chuẩn bị thức ăn là cách tốt nhất để ngăn ngừa sự lây lan của viêm gan A.

– Viêm gan B được lây truyền qua việc tiếp xúc với chất dịch cơ thể (kim của những người lạm dụng ma túy, máu bị ô nhiễm, quan hệ tình dục) và có thể gây nhiễm trùng cấp tính, nhưng cũng có thể tiến triển gây viêm mạn tính dẫn đến xơ gan và ung thư gan . Các vắc-xin viêm gan B có thể ngăn ngừa nhiễm trùng này.

– Viêm gan C gây viêm gan mạn tính. Viêm gan C lây lan qua tiếp xúc với dịch cơ thể (kim tiêm của người nghiện ma túy, máu bị ô nhiễm và một số dạng tiếp xúc tình dục). Viêm gan siêu vi C mạn tính có thể dẫn đến xơ gan và ung thư gan . Hiện nay, không có vắc-xin chống lại virus này.

– Viêm gan siêu vi loại D là một loại virus đòi hỏi phải có viêm gan siêu vi B cùng tồn tại, và lây lan qua phơi nhiễm chất lỏng cơ thể (kim tiêm của người nghiện ma tuý, máu bị ô nhiễm và quan hệ tình dục).- Viêm gan E là một virus lây lan qua tiếp xúc với thức ăn và nước bị ô nhiễm.

b. Các bệnh khác

Bệnh gan nhiễm mỡ không chứa cồn: NASH hoặc viêm gan do gan không chứa alcohol (còn gọi là gan béo) là sự tích tụ chất béo trong gan gây viêm gan và gây suy giảm dần chức năng gan.

Bệnh huyết sắc tố (Hemachromatosis): là mộ rối loạn chuyển hóa dẫn đến các cơ quan dự trữ sắt cao bất thường trong cơ thể. Sự thừa sắt có thể tích tụ trong các mô của gan, tuyến tụy, và tim và có thể dẫn đến viêm, xơ gan, ung thư gan , và suy gan. Hemachromatosis là bệnh di truyền .

Bệnh Wilson: là một căn bệnh di truyền khác ảnh hưởng đến khả năng chuyển hóa đồng của cơ thể. Bệnh Wilson có thể dẫn đến xơ gan và suy gan.

Bệnh Gilbert: là sự bất thường trong chuyển hóa bilirubin ở gan. Bệnh thường không có triệu chứng và thường được chẩn đoán tình cờ khi tăng nồng độ bilirubin trên xét nghiệm máu thường lệ. Bệnh Gilbert là một tình trạng lành tính và không cần điều trị.

Nguồn : Tổng hợp